Rōmaji




Rōmaji (ロ—マ字) to znaki alfabetu łacińskiego używane do zapisywania i transkrybowania wyrazów japońskich.

romaji - japonia-info.plźródło: Wikipedia

Istnieje kilka systemów transkrybowania japońszczyzny za pomocą rōmaji. Najpopularniejsze to: transkrypcja Hepburna (wraz z odmianami), kunrei-shiki i nihon-shiki. Na zachodzie najpopularniejsza jest transkrypcja Hepburna, natomiast w Japonii jako standard przyjęto kunrei-shiki.

Pierwszymi próbami zapisu języka japońskiego za pomocą liter łacińskich były usiłowania oparte na ortografii portugalskiej. W 1548 japoński katolik, Yajiro, stworzył pierwszy taki system, używany później przez jezuitów w wydawnictwach przeznaczonych dla duchownych, którzy mieli nauczać w Japonii po japońsku. Umożliwiało im to opanowanie języka i prawidłowej wymowy bez konieczności nauki kanji i kany. W 1603 r. powstał pierwszy słownik japońsko-portugalski, w którym zastosowano tę transkrypcję. System portugalski był bardzo podobny do nihon-shiki, z tą różnicą, że zamiast np. „ka” używano „ca” a litery „f” używano zarówno w „fu”, jak i np. w „ha” („fa”) – „nihon-no kotoba” (język japoński) wyglądało w tym zapisie: „nifon no cotoba”.

Po wydaleniu misjonarzy z Japonii, na przełomie XVI i XVII w. rōmaji przestały być używane. Do ponownego stosowanie weszły w połowie XIX w. Od tego czasu powstał szereg systemów, niektóre z nich używane są po dziś dzień.

W okresie Meiji (1868-1912) powstał ruch postulujący odrzucenie kanji i kany, i zastąpienie ich rōmaji. Na potrzeby tego ruchu opracowany został system nihon-shiki.

Od czasu wprowadzenia wāpuro (word processor) poszczególne systemy zaczęły się ze sobą mieszać i powstał kolejny, nieoficjalny, znany jako „wāpuro-rōmaji”. Jego szczególność polega na tym, że nie tylko miesza ze sobą poszczególne metody zapisu, ale również wprowadza nowe. Wāpuro pomyślane były tak, żeby umożliwić bezproblemowe korzystanie osobom przyzwyczajonym do różnych transkrypcji. W związku z tym „rozumieją” zarówno „ha”, jak „fa”; „ja” / „zya” (oraz powstałą na ich bazie nowość: „jya”), „sha” / „sya” / „sia” itp. Dodatkowo posiadają ułatwienia pozwalające przyspieszyć pisanie na klawiaturze; np. zamiast „tcha: można wpisać „ccha”, a zamiast „ra” – „la”.

Istnieją również rozbieżności i niespójności w zapisie długich głosek. Oprócz standardowych zapisów (znaczek przedłużenia nad literą) pojawiają się też inne pomysły. Np. długie o (ō): może być zapisywane jako „oh *”, „ou” lub „oo”. Czasem piszący w ogóle rezygnuje z zaznaczania różnicy w długości głosek.

* ten sposób zwany jest niekiedy „transkrypcją Hepburna do użytku w paszportach”, ponieważ japońskie MSZ dopuściło ten zapis jako równoprawny z „ō”.

ikona wpisu: moogs / Foter.com / CC BY-NC


Trochę się napracowałam, żeby przygotować dla Ciebie ten tekst. Mam nadzieję, że się udało :-) Jeśli Ci się podobało - podziel się ze znajomymi (ikonki poniżej).


Masz pytania? Napisz -> http://japonia-info.pl/kontakt/



Dostępne na stronach japonia-info.pl materiały przeznaczone są do użytku prywatnego, tzn. że nie możesz ich wykorzystywać ucząc innych albo zamieszczać na swoich stronach poświęconych nauce japońskiego lub czemukolwiek innemu, umieszczać w zbiorach materiałów do nauki (i nie tylko) ani robić z nimi tego, czego nie chciał(a)byś, żeby robiono z Twoją pracą. No chyba, że uzyskasz moją zgodę. Nie możesz też wykorzystywać ich na profilach społecznościowych bez podania źródła wraz z linkiem.





Bądź pierwszy, który skomentuje ten wpis

Dodaj komentarz